Stress
Stress is een normale reactie van je lichaam op iets dat je als uitdagend of bedreigend ervaart. Kortdurend is het functioneel: je wordt alerter en je reageert sneller. Het wordt pas belastend als het lang aanhoudt en je geen rust meer pakt.
Wat gebeurt er in je lichaam?
Bij spanning komen adrenaline en cortisol vrij. Je hartslag gaat omhoog, je ademhaling versnelt, je spieren spannen zich aan en je bloed wordt naar je spieren gestuurd. Dat systeem is gemaakt voor korte perioden, om te vluchten of te vechten. Blijft het aan staan, dan merk je dat aan je slaap, je spijsvertering en je concentratie.
Welke voedingsstoffen spelen hierbij een rol?
Magnesium draagt bij tot een normale werking van het zenuwstelsel en tot een normale psychologische functie. De B-vitamines dragen bij tot een normaal energieleverend metabolisme, en vitamine B12, B6 en foliumzuur dragen daarnaast bij tot een normale psychologische functie en tot de vermindering van vermoeidheid en moeheid. Vermoeidheid en spanning versterken elkaar, dus dat laatste is hier relevant. Bekijk het Vitamine B-50 Complex.
Wat zijn adaptogenen?
Een verzamelnaam voor planten die traditioneel worden gebruikt in periodes van drukte, waaronder ashwagandha uit de ayurveda en rhodiola uit Noord-Europa en Siberië. De term is in de jaren veertig in de Sovjet-Unie bedacht en is geen erkende wetenschappelijke categorie. Je komt ze in deze hoek veel tegen.
Waarom slaap je slecht van drukte?
Omdat cortisol, het hormoon dat bij spanning vrijkomt, precies het tegenovergestelde doet van wat je nodig hebt om in slaap te vallen. Normaal is je cortisol 's ochtends hoog en 's avonds laag. In een drukke periode blijft dat 's avonds hoger, waardoor je lichaam wel moe is maar je hoofd niet stopt. Lees meer bij Nachtrust.
Wat werkt het best?
Beweging. Dat is van alles wat je kunt doen het best onderbouwd, en het werkt op twee manieren: het verbruikt de spanning die zich fysiek heeft opgebouwd, en het geeft je hoofd een pauze. Een half uur wandelen doet daarvoor al veel. Daarna komen slaap, regelmaat en het beperken van cafeïne en alcohol.
Wanneer ga je naar de huisarts?
Als de spanning weken aanhoudt, als je slecht blijft slapen, of als je merkt dat je werk of je relaties eronder lijden. Ook bij lichamelijke klachten zonder duidelijke oorzaak, zoals aanhoudende hoofdpijn, hartkloppingen of maagklachten. Hulp zoeken werkt beter naarmate je er eerder bij bent. Gebruik je medicijnen, overleg dan voordat je een supplement of kruidenextract toevoegt.
Wat je zelf kunt doen
- Beweeg dagelijks, ook al is het een half uur wandelen.
- Houd een vast slaapritme aan, met een vaste opstatijd.
- Ga naar buiten, het liefst in de ochtend.
- Beperk cafeïne na het middaguur en alcohol in de avond.
- Eet regelmatig en sla geen maaltijden over.
- Leer nee zeggen, grenzen stellen voorkomt dat het zich opstapelt.
- Plan bewust momenten zonder scherm en zonder taken.
- Praat erover met iemand die je vertrouwt.